Για την Περιφέρεια της Κοινωνίας των Πολιτών, Για την περιφερειακότητα και τον περιφερισμό, Για τις πολιτικές της αειφορίας και της «Οικολογικής Μετάβασης» σε μία κοινωνία της βιώσιμης ευημερίας, Της συμμετοχικής δημοκρατίας και της δημοκρατίας του διαδικτύου, Της κυκλικής οικονομίας και της βιώσιμης ενεργειακής πολιτικής, Της προστασίας και της ανάδειξης του φυσικού κεφαλαίου, Της αγρο-οικολογίας, Της διαχείρισης των υδατικών πόρων, Της οικο-κίνησης, Της συνειδητοποίησης της αξίας του εδάφους και της αναγέννησης των οικιστικών συνόλων, Της οικολογικής ποιότητας προϊόντων και υπηρεσιών, Των περιβαλλοντικών ελέγχων, Των οικολογικών δικτύων, Της αντιμετώπισης της κλιματικής αλλαγής, Της ουσιαστικής προστασίας των δικαιωμάτων των ζώων, Της πραγματικής οικονομίας, κυκλικής, κοινωνικής και συνδεδεμένης με τις χωρικές και τοπικές ρίζες του παραγωγικού συστήματος, της μεταστροφής του τρόπου παραγωγής και κατανάλωσης και της μικρής παραγωγικής αλυσίδας, οριοθετούμενης στο πεδίο των κοινωνικών και περιβαλλοντικών απαιτήσεων και αναγκών, Της διάχυσης των πολιτικών της «Οικολογικής Μετάβασης» σε όλους τους τομείς και όλα τα επίπεδα της πολιτικής της διακυβέρνησης, Για τον άνθρωπο και το περιβάλλον

Παρασκευή, 8 Οκτωβρίου 2021

Το «Μανιφέστο Προστασίας του Αστικού Πράσινου» στην μετά-COVID εποχή - στην Ιταλία

Όλο αυτό το αστικό δράμα το οποίο ζούμε καθημερινά, όλη αυτή η ολική λειτουργική και αισθητική υποβάθμιση της καθημερινότητας μας, δεν οφείλονται μόνο στην βαριά «γκρίζα» υποδομή στην οποία μας ανάγκασαν να εγκλωβιστούμε αλλά και στην προγραμματική, άκριτη αλλά συστηματική, απογύμνωση της από εκείνο το θεμελιώδες στοιχείο της ζωτικότητας της που δεν είναι άλλο από το αστικό πράσινο. Και αυτό δεν είναι τυχαίο.

Απουσία της οιαδήποτε ad hoc νομοθετικής ή και κανονιστικής ρύθμισης, το αστικό πράσινο εμφανίζεται ως απλή αναφορά κάποιων «δενδροστοιχιών» στο πλαίσιο μιας πεπαλαιωμένης δασικής νομοθεσίας, που το παραδίδει «tout cour» κατά κύριο λόγο στην τοπική αυτοδιοίκηση και στην υποκειμενική αντίληψη και γνώση του πολιτικού και τεχνικού προσωπικού της με τα γνωστά, θλιβερά, αποτελέσματα : «Η μέριμνα δια την ανάπτυξιν, βελτίωσιν, αναδάσωσιν και προστασίαν των πάρκων, αλσών και των εντός των πόλεων ή οικιστικών περιοχών δενδροστοιχιών ανήκει εις τους οικείους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοικήσεως ή τους επί τη βάσει σχετικής πολεοδομικής μελέτης αναλαβόντας την δημιουργίαν αυτών οικιστικούς φορείς ή εις ίδια νομικά πρόσωπα επί τη βάσει ειδικών διατάξεων». Έννοιες όπως εκείνη της «Διακυβέρνησης του Αστικού Πράσινου» από μέρους Δήμων και Περιφερειών παραμένουν παντελώς άγνωστες στα καθ’ ημάς, όπως παραμένει και ουσιαστικά αδιανόητη η υποχρέωση της σύνταξης στιβαρών χωροταξικών αστικού πράσινου του αυτοδιοικητικού χώρου, της ποιοτικής και ποσοτικής καταγραφής των φυτικών ειδών του, το φυτικό του ισοζύγιο και η σύνταξη ενός πλήρους Δημοτικού ή και Περιφερειακού Κανονισμού Πρασίνου, εργαλεία πλέον απαραίτητα για τον προγραμματισμό του σχεδιασμού, της δημιουργίας και της ορθής του διαχείρισης. Στην καλύτερη περίπτωση το αστικό πράσινο νοείται ως αντικείμενο απλουστευμένης τεχνικής διαχείρισης – όπως βολεύει - και όχι ως «το σύνολο των βιολογικών στοιχείων που συνδράμουν στον καθορισμό του τοπιακού και λειτουργικού χαρακτήρα ενός οικιστικού συνόλου σε οικολογική ισορροπία με το χώρο, ως πολύπλοκο σύστημα επιφανειών και φυτικών δομών, δημόσιο αγαθό και πολυλειτουργικός πόρος για το οικιστικό σύνολο και τους κατοίκους του».

Αντίθετα, για τις λοιπές ευρωπαϊκές κοινωνίες το αστικό πράσινο συνιστά σαφώς αδιαμφησβήτητη προτεραιότητα. Θεσμικά και κανονιστικά κατοχυρωμένο, με τους πλέον βέλτιστους όρους, σε όλα τα επίπεδα διακυβέρνησης – τόσο ως προς την δημιουργία του όσο και ως προς την διαχείριση και προστασία του – θεωρείται από τους πολυτιμότερους πόρους για την υψηλή ποιότητα ζωής και κατ’ έξοχή στρατηγικό εργαλείο για τον προσανατολισμό των πολιτικών στο πεδίο της ποιοτικής ανθεκτικότητας του κατοικημένου χώρου. Παρά ταύτα δεν εφησυχάζουν. Δεν χάνουν την ευκαιρία να αγωνίζονται συνεχώς για την βελτιστοποίηση των συνθηκών σχεδιασμού, δημιουργίας και διαχείρισης του αστικού πράσινου όπως τεκμηριώνει το παρακάτω «Μανιφέστο», που συντάχθηκε και συνυπογράφηκε στην γειτονική Ιταλία από πλήθος σημαντικών συλλογικοτήτων της χώρας - μεταξύ των οποίων η Ένωση Φυσικής Μηχανικής, η Εταιρία Οικολογίας του Τοπίου, το Γεωπονικό και Δασοπονικό Επιμελητήριο και η Ορνιθολογική Εταιρεία της – με το οποίο αιτούν από την κυβέρνηση να θέσει το αστικό πράσινο στο επίκεντρο των πολιτικών της μέσω της κατάρτισης μιας ad hoc στρατηγικής επενδύσεων σε δημοτικό και περιφερειακό επίπεδο. Αξίζει να το παρουσιάσουμε.

-------------------------------------------------------------------------------------------

Ο Ντάντε Αλιγκιέρι, ο Γκαίτε, ο Στεντάλ και άλλοι ονόμασαν την Ιταλία «Κήπο της Ευρώπης» για τις μοναδικές καλλιτεχνικές και τοπιακές ομορφιές της. Η Ιταλία συγκαταλέγεται μεταξύ των Ευρωπαϊκών χωρών με την πλουσιότερη βιοποικιλότητα. Ειδικότερα, διαθέτει το ήμισυ των φυτικών ειδών και το ένα τρίτο των ζωικών ειδών της Ευρωπαϊκής Ηπείρου. Μια κληρονομιά για την ανθρωπότητα ίση με την αρχαιολογική και καλλιτεχνική κληρονομιά της.

Η φυτική κληρονομιά των πόλεων της χώρας, που αποτελείται κατά κύριο λόγο από δενδρόβια φυτά - πολλά από τα οποία πολλά μνημειώδη, θαμνώδη και ποώδη - πάσχει από σοβαρή έλλειψη προστασίας και ανάδειξης από μέρους της δημόσιας διοίκησης, ως επί το πλείστο λόγω της σημαντικής μείωσης των επενδύσεων στον τομέα του αστικού πράσινου.

Η εγκατάλειψη των επενδύσεων στο πεδίο της αξιοποίησης και ανάδειξης του αστικού πράσινου – ολοένα πιο εμφανής τα τελευταία χρόνια – αποδίδεται ως επί το πλείστο στη σοβαρή κρίση που διακρίνει τα δημοσιονομικά η οποία άνοιξε τον δρόμο στην υιοθέτηση μεθόδων σχεδιασμού, υλοποίησης και συντήρησης του πράσινου χαμηλής ποιότητας, με αποτέλεσμα σοβαρές ζημιές στην κληρονομιά αστικού πράσινου, εν μέρει μη αναστρέψιμες. Πρόκειται για μια κατάσταση που οδήγησε σε δημοπρατήσεις χαμηλού κόστους που διακρίνονται από την έλλειψη επαγγελματισμού ποιότητας από μέρους του ανάδοχου και από σοβαρές ελλείψεις ελέγχων ουσιαστικής εφαρμογής των προγραμματικών συμβάσεων από μέρους του δημόσιου.

Οι επιπτώσεις της πανδημίας Covid-19 ή θα καταστήσουν αυτή την κατάσταση ακόμη πιο προβληματική ή θα αποτελέσουν μια μοναδική ευκαιρία για μια ουσιαστική αλλαγή σελίδας ενός τομέα που χρειάζεται μια πραγματική αλλαγή, κατά κύριο λόγο πολιτισμικού χαρακτήρα και ο οποίος είναι σε θέση να αποτελέσει τον φέροντα άξονα μιας ουσιαστικής «ανάπτυξης» της κοινωνίας στο σύνολο της.

Ήλθε η ώρα του καθορισμού μιας νέας σχέσης μεταξύ Φύσης και Κουλτούρας, μεταξύ περιβαλλοντικών και πολιτισμικών αξιών, εντός των πόλεων και των οικιστικών συνόλων, με στόχο τη μεγιστοποίηση των οικολογικών, περιβαλλοντικών, χωρικών, συναισθηματικών και αισθητικών αξιών, με τη συμμετοχή της δημόσιας διοίκησης και επαγγελματιών και επιχειρήσεων του τομέα του πράσινου, με στόχο τη διαρκή ανάπτυξη, αειφόρο και βιώσιμη.

Δευτέρα, 4 Οκτωβρίου 2021

4 Oκτωβρίου : Παγκόσμια Ημέρα των Ζώων


 #ikologiki_Symmaxia

«Οικολογική Συμμαχία για την Περιφέρεια Αττικής».
- Για τον ριζικό αναπροσανατολισμό των πολιτικών της Περιφέρειας.
- Για την διοικητική και πολιτική της αυτονομία.
- Για την «Οικολογική Μετάβαση» σε μία κοινωνία βιώσιμης ευημερίας.
- Για τον άνθρωπο, τα ζώα και το περιβάλλον.
https://oikosymmaxia.blogspot.com 

Πέμπτη, 30 Σεπτεμβρίου 2021

Πειραιάς, 29 Σεπτεμβρίου 2021 : Όχι λιμάνι στην Πειραϊκή !



 #ikologiki_Symmaxia


«Οικολογική Συμμαχία για την Περιφέρεια Αττικής».
- Για τον ριζικό αναπροσανατολισμό των πολιτικών της Περιφέρειας.
- Για την διοικητική και πολιτική της αυτονομία.
- Για την «Οικολογική Μετάβαση» σε μία κοινωνία βιώσιμης ευημερίας.
- Για τον άνθρωπο, τα ζώα και το περιβάλλον.
https://oikosymmaxia.blogspot.com 

Σάββατο, 25 Σεπτεμβρίου 2021

Fridays for Future 2021


 #ikologiki_Symmaxia


«Οικολογική Συμμαχία για την Περιφέρεια Αττικής».
- Για τον ριζικό αναπροσανατολισμό των πολιτικών της Περιφέρειας.
- Για την διοικητική και πολιτική της αυτονομία.
- Για την «Οικολογική Μετάβαση» σε μία κοινωνία βιώσιμης ευημερίας.
- Για τον άνθρωπο, τα ζώα και το περιβάλλον.
https://oikosymmaxia.blogspot.com 

Τετάρτη, 22 Σεπτεμβρίου 2021

Ευρωπαϊκή Χάρτα του Εδάφους


1. Το έδαφος είναι ένα από τα πολύτιμα αγαθά της ανθρωπότητας. Επιτρέπει τη ζωή των φυτών, των ζώων και των ανθρώπων στην επιφάνεια της Γης.
2. Το έδαφος είναι ένας πεπερασμένος πόρος που καταστρέφεται εύκολα.
3. Η βιομηχανική κοινωνία χρησιμοποιεί το έδαφος τόσο για γεωργικούς όσο και για βιομηχανικούς ή άλλους σκοπούς. Η οποιαδήποτε χωροταξική πολιτική πρέπει να θεμελιώνεται στην αξία του εδάφους και στις ανάγκες της σημερινής και της αυριανής κοινωνίας.
4. Οι αγροτικές και οι δασικές πολιτικές πρέπει να προτάσσουν μεθόδους σε θέση να διατηρούν τον χαρακτήρα και την ποιότητα του εδάφους.
5. Τα εδάφη πρέπει να προστατεύονται από τη διάβρωση.
6. Τα εδάφη πρέπει να προστατεύονται από τη ρύπανση.
7. Κάθε οικιστικός ιστός πρέπει να οργανώνεται κατά τρόπο ώστε να ελαχιστοποιούνται οι δυσμενείς επιπτώσεις του στις γύρω περιοχές.
8. Τα δομικά έργα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη όλες οι επιπτώσεις τους στις γύρω περιοχές και πρέπει να προβλέπουν, να αξιολογούν και να ενσωματώνουν στο κόστος τους το κόστος της προστασίας τους.
9. Είναι αναγκαία η συστηματική καταγραφή όλων των πόρων του εδάφους.
10. Η ορθολογική χρήση και η προστασία του εδάφους απαιτεί την αύξηση της επιστημονικής έρευνας και την διεπιστημονική συνεργασία.
11. Η προστασία του εδάφους πρέπει να αποτελεί αντικείμενο ευαισθητοποίησης σε όλα τα επίπεδα της πληροφόρησης του κοινού.
12. Οι κυβερνήσεις και οι διοικητικές αρχές πρέπει να προγραμματίζουν την ορθολογική διαχείριση διαχειριστούν των πόρων που εκπροσωπεί το έδαφος.
 
Συμβούλιο της Ευρώπης, Στρασβούργο, Ιούνιος 1972 


 
#Oikologiki_Symmaxia

«Οικολογική Συμμαχία για την Περιφέρεια Αττικής».
- Για τον ριζικό αναπροσανατολισμό των πολιτικών της Περιφέρειας.
- Για την διοικητική και πολιτική της αυτονομία.
- Για την «Οικολογική Μετάβαση» σε μία κοινωνία βιώσιμης ευημερίας.
- Για τον άνθρωπο, τα ζώα και το περιβάλλον.
https://oikosymmaxia.blogspot.com 

Σάββατο, 18 Σεπτεμβρίου 2021

Η σημασία της τιμολόγησης του φυσικού περιβάλλοντος


του Αθανάσιου Κόκκοτου
Msc Περιβαλοντολόγου

Φανταστείτε να απολαμβάνεται μια βόλτα δίπλα σε μια όμορφη λίμνη ή μια εκδρομή σε ένα ανθισμένο δάσος μια ηλιόλουστη μέρα της Άνοιξης ή μια δροσερή βουτιά μέσα στη θάλασσα μιας καυτής μέρας του καλοκαιριού, αλήθεια, αν κάποιος σας έλεγε να εκτιμήσετε την αξία τους και να τους δώσετε μια τιμή, πόση θα ήταν αυτή; Πόσο θα τα κοστολογούσατε; Φαντάζομαι ότι η απάντηση των περισσότερων από σας θα ήταν ότι έχουν αξία ανεκτίμητη, μια άποψη που μοιράζονται μαζί σας και όλοι οι οικολόγοι. Ωστόσο, είναι στιγμές που όσοι θεωρούμε την αξία της φύσης ανεκτίμητη, ίσως θα πρέπει να βάλουμε λίγο νερό στο κρασί μας και να αποδεχθούμε την θέση εκείνη που υποστηρίζει ότι η οικονομική παραμετροποίηση της φύσης μέσω της διαδικασίας τιμολόγησης της, είναι και πρέπει να γίνει δυνατή και αναγκαία αν θέλουμε οι πολιτικές αποφάσεις να αντιλαμβάνονται και να συμπεριλαμβάνουν υπόψη τους και τον παράγοντα φύση.
 
Η ανάγκη οικονομικής παραμετροποίησης της φύσης
 
Οι λόγοι που επιβάλλουν μια τέτοια πράξη είναι κυρίως δύο:
Α) Ο όρος φύση από μόνος του είναι πολύ γενικός και αόριστος με αποτέλεσμα να προκαλεί σύγχυση στον ακριβή καθορισμό του και στην νοητική του σύλληψη. Αυτό έχει ως συνέπεια, οι σχεδιαστές των πολιτικών αποφάσεων να αφήνουν την φύση εκτός των συλλογισμών τους για χάριν απλοποίησης των ίδιων των αποφάσεων τους.
Β) Ο άλλος λόγος είναι ο τρομερός αντίκτυπος που έχει η φύση στο οικονομικό μας σύστημα και το κύριο λόγο που κατέχει για την γενική οικονομική ευημερία μας. Δυστυχώς όμως, ο ρόλος αυτός και η σημαντική επιρροή του μένουν αόρατα αφού δεν υπολογίζονται στα υπάρχοντα οικονομικά μοντέλα, τα αποτελέσματα των οποίων συμβουλεύονται οι πολιτικοί ηγέτες για την λήψη των αποφάσεων τους.
 
Το πλεονέκτημα της οικονομικής παραμετροποίησης
 
Όπως είναι γνωστό, η παγκόσμια οικονομία δεν μπορεί να λειτουργήσει χωρίς την συνεχή κατανάλωση ύλης και ενέργειας που προέρχεται από το φυσικό περιβάλλον. Για το λόγο αυτό, μια πιθανή περιβαλλοντική υποβάθμιση θα ενείχε μεγάλες οικονομικές επιπτώσεις στις ανθρώπινες κοινωνίες και τις παραγωγικές τους δραστηριότητες με αποτέλεσμα αρκετές από αυτές να καθίσταντο αδύνατες να υλοποιηθούν.
 
Αυτός ο κεντρικός ρόλος του φυσικού περιβάλλοντος στην ανθρώπινη οικονομική διαδικασία συνεπάγεται ότι η φύση έχει δική της οικονομική αξία και η οποία σε αντίθεση με άλλα εμπορεύματα, δεν αντικατοπτρίζεται, αντιπροσωπεύεται ή ποσοτικοποιείται μέσω του συστήματος τιμών. Για παράδειγμα, δεν "πληρώνουμε" για τον αέρα που αναπνέουμε και δεν υπάρχει κάποια "αγοραία τιμή" για την κατανάλωση καθαρού αέρα.


Κάποιοι ισχυρίζονται ότι αυτή η έλλειψη τιμολόγησης για το φυσικό περιβάλλον είναι και μία από τις κύριες αιτίες υποβάθμισης του. Δηλαδή, επειδή οι άνθρωποι κρίνουν ότι οι φυσικοί πόροι είναι και θα πρέπει να είναι πάντα δωρεάν, έχουν ισχυρό κίνητρο για την υπερεκμετάλλευση τους. Την θέση αυτή υιοθετεί και η Ε.Ε., έτσι όπως φαίνεται στο πρόλογο της ετήσιας οικονομικής αναφοράς της (interim report) για τα οικοσυστήματα και την βιοποικιλότητα του έτους 2008 και η οποία αναφέρει: